Kapalı (laparoskopik) ameliyatlar, büyük kesiler yerine birkaç küçük giriş noktasından gerçekleştirilen modern cerrahi uygulamalardır. Kamera sistemi, ameliyat alanının büyütülmüş ve ayrıntılı biçimde görülmesini sağlar. Amaç daha az ağrı, küçük izler ve daha hızlı iyileşme sağlamaktır.
Kapalı (laparoskopik) safra kesesi ameliyatı, karın bölgesindeki birkaç küçük kesiden gerçekleştirilir. Karın içine yerleştirilen kamera, ameliyat alanını büyüterek ekrana aktarır. Safra kesesi, içindeki taşlarla birlikte karaciğerden ayrılarak çıkarılır. Yalnızca taşların alınması, yeni taş oluşma ihtimalini ortadan kaldırmaz. Bu nedenle ameliyatta safra kesesinin tamamının çıkarılması amaçlanır. Hastaların büyük bölümü ameliyatın ardından kısa sürede yürümeye başlayabilir. Günlük yaşama dönüş, açık ameliyatlara göre genellikle daha hızlıdır. İleri derecede iltihap bulunan hastalarda ameliyat yöntemi kişiye özel belirlenir. Gerekli durumlarda hasta güvenliği için açık ameliyata geçilebilir. Ameliyat kararı muayene, ultrason ve kan tetkikleri birlikte değerlendirilerek verilir.
Kapalı (laparoskopik) kasık fıtığı ameliyatı, karın bölgesindeki küçük kesilerden yapılır. Fıtık bölgesi karın duvarının iç tarafından ayrıntılı biçimde görülür. Zayıflayan alan, özel bir cerrahi yama kullanılarak güçlendirilir. TAPP ve TEP adı verilen iki temel laparoskopik yöntem bulunmaktadır. Uygulanacak yöntem, fıtığın özelliklerine ve hastanın genel durumuna göre seçilir. İki taraflı kasık fıtıkları aynı küçük kesiler kullanılarak onarılabilir. Daha önce ameliyat edilmiş tekrarlayan fıtıklarda kapalı (laparoskopik) yöntem avantaj sağlayabilir. Ameliyat sonrasında ağrı genellikle yok denecek kadar azdır. Hastalar çoğunlukla kısa sürede günlük yaşamlarına dönebilir. Ağır kaldırmaya başlama zamanı doktorkontrollerinde sonra belirlenmelidir.
Göbek fıtığı, göbek çevresindeki karın duvarının zayıflamasıyla ortaya çıkar. Kapalı (laparoskopik) ameliyatta fıtık bölgesine küçük kesilerden ulaşılır. Fıtık içindeki dokular dikkatlice karın içine geri yerleştirilir. Karın duvarındaki açıklık, cerrahi yama kullanılarak güçlendirilir. Yamanın büyüklüğü ve yerleşimi fıtığın genişliğine göre belirlenir. Kapalı (laparoskopik) yöntem, büyük veya tekrarlayan göbek fıtıklarında tercih edilebilir. Küçük kesiler, ameliyat sonrasında oluşabilecek yara sorunlarını azaltmaya yardımcı olabilir. Ameliyat sonrasında bazı hastalara belirli süre karın korsesi kullanmaları önerilebilir. Günlük faaliyetlere dönüş süresi yapılan onarımın büyüklüğüne göre değişir. Her göbek fıtığı için aynı ameliyat tekniği uygun değildir.
Kesi yeri fıtığı, önceki ameliyat bölgesindeki karın duvarının zayıflamasıyla gelişir. Fıtığın büyüklüğü ve içerdiği organlar tomografiyle ayrıntılı olarak ameliyat öncesinde değerlendirilmelidir. Kapalı yani laparoskopik ameliyatta eski kesi tamamen açılmadan fıtık bölgesine ulaşılır. Fıtığa yapışan bağırsaklar ve diğer dokular dikkatlice serbestleştirilir. Karın duvarındaki açıklık kapatılarak uygun bir cerrahi yama yerleştirilebilir. Kapalı (laparoskopik) yöntem, yara enfeksiyonu riskini azaltır. Büyük ve karmaşık fıtıklarda farklı onarım tekniklerinin birlikte kullanılması gerekebilir. Daha önce yerleştirilmiş yamaların durumu yeni ameliyat planını etkileyebilir. İyileşme döneminde ağır kaldırmaktan belirli süre kaçınılmalıdır. Ameliyat yöntemi hastanın kilosuna, fıtığın büyüklüğüne ve önceki ameliyatlarına göre seçilir.
Mide fıtığında midenin bir bölümü diyaframdaki açıklıktan göğüs boşluğuna ilerleyebilir. Bu durum reflü, yanma, yutma güçlüğü veya göğüs ağrısı oluşturabilir. Kapalı (laparoskopik) ameliyatta mide yeniden karın içindeki doğal konumuna getirilir. Diyaframdaki genişlemiş açıklık dikişlerle uygun ölçüde daraltılır. Gerekli hastalarda onarılan bölge özel cerrahi materyallerle desteklenebilir. Reflüyü azaltmak için mide üst kısmından yeni bir kapak mekanizması oluşturulabilir. Ameliyatın şekli fıtığın büyüklüğüne ve yemek borusunun durumuna göre belirlenir. Ameliyat sonrasında bir süre sıvı ve yumuşak beslenme uygulanır. Yutma güçlüğü ilk günlerde geçici olarak görülebilir. Her mide fıtığı ameliyat gerektirmez ve karar ayrıntılı değerlendirme sonrasında verilmelidir.
Kapalı (laparoskopik) apandisit ameliyatı, akut apandisitin cerrahi tedavisinde sık kullanılan bir yöntemdir. Karın içine genellikle birkaç küçük giriş noktasından ulaşılır. Kamera yardımıyla apandiks ve çevresindeki organlar ayrıntılı şekilde değerlendirilir. İltihaplanan apandiksin damarları ve bağırsak bağlantısı güvenli biçimde kapatılır. Apandiks, küçük kesilerden biri kullanılarak karın dışına çıkarılır. Karın içinde iltihap varsa gerekli temizlik işlemleri yapılır. Küçük kesiler, ameliyat sonrasında hareket etmeyi kolaylaştıracaktır. Hastanede kalış süresi hastalığın derecesine göre değişir. Patlamış apandisit vakalarında antibiyotik tedavisi daha uzun sürebilir. Erken tanı, daha karmaşık bir ameliyat ihtimalini azaltabilir.
Kapalı (laparoskopik) ameliyatlar, kolon ve rektum kanserlerinin cerrahi tedavisinde uygulanabilir. Tümörlü bağırsak bölümü, karındaki küçük kesiler kullanılarak çıkarılır. Kamera sistemi karın içindeki dokuların büyütülmüş ve ayrıntılı görüntüsünü sağlar. Tümörle birlikte çevresindeki lenf bezlerinin çıkarılması amaçlanır. Bağırsağın sağlıklı uçları yeniden birleştirilir. Rektum kanserlerinde tümörün makat bölgesine uzaklığı ameliyat planını etkiler. Bazı hastalarda birleşme bölgesini korumak amacıyla geçici bağırsak torbası (kolostomi) gerekebilir. Rektum çevresindeki sinirlerin korunması idrar ve cinsel işlevler açısından önemlidir. Bazı rektum kanserlerinde ameliyattan önce ışın ve ilaç tedavisi uygulanabilir. Ameliyat planı kolonoskopi, biyopsi, görüntüleme ve hastalığın evresine göre kişiselleştirilir.
Divertiküller, kalın bağırsak duvarında oluşan küçük keseciklerdir. Bu keseciklerin iltihaplanmasına divertikülit adı verilir. Tekrarlayan veya ciddi sorun oluşturan divertikülitte ameliyat gündeme gelebilir. Kapalı (laparoskopik) ameliyatta hastalıklı bağırsak bölümü küçük kesiler kullanılarak çıkarılır. Sağlıklı bağırsak uçları çoğunlukla yeniden birleştirilir. Apse, delinme veya yaygın enfeksiyon bulunması ameliyat planını değiştirebilir. Acil durumlarda geçici bağırsak torbası (kolostomi) açılması gerekebilir. Planlı ameliyatlarda bağırsak torbası (kolostomi) ihtimali genellikle daha düşüktür. Ameliyat kararı yalnızca geçirilen atak sayısına bakılarak verilmez. Hastalığın şiddeti, görüntüleme bulguları ve yaşam kalitesi birlikte değerlendirilir.
Kapalı (laparoskopik) obezite ameliyatları, küçük kesilerden yerleştirilen kamera ve özel cerrahi aletlerle yapılır. Tüp mide (sleeve gastrektomi) ve gastrik by-pass en sık uygulanan yöntemler arasındadır. Tüp mide ameliyatında midenin büyük bölümü çıkarılarak daha dar bir mide oluşturulur. Gastrik by-pass ameliyatında mide küçültülür ve bağırsak bağlantıları yeniden düzenlenir. Uygun yöntem hastanın kilosuna, hastalıklarına ve beslenme alışkanlıklarına göre seçilir. Ameliyat yalnızca kilo vermeyi değil, metabolik hastalıkları iyileştirmeyi de hedefler. Başarılı sonuç için ameliyat sonrasındaki beslenme düzenine uyum büyük önem taşır. Vitamin ve mineral kontrolleri ameliyat sonrasında düzenli yapılmalıdır. Cerrahi takip, sağlıklı kilo verme sürecinin ayrılmaz bir parçasıdır. Obezite ameliyatı kararı ayrıntılı değerlendirme sonrasında verilmelidir.
Prof. Dr. Serdar Kaçar ile hemen görüşün.
Reflü, mide içeriğinin yemek borusuna geri kaçmasıyla oluşur. İlaç tedavisine rağmen süren yakınmalarda ameliyat seçeneği değerlendirilebilir. Kapalı (laparoskopik) ameliyatta diyaframdaki yemek borusu açıklığı kontrol edilir. Bu bölgede genişlik veya mide fıtığı varsa gerekli onarım yapılır. Midenin üst bölümü kullanılarak geri kaçışı azaltan yeni bir kapak oluşturulur. Bu cerrahi işleme fundoplikasyon adı verilir. Ameliyat öncesinde endoskopi ve gerekli yemek borusu fonksiyon testleri yapılabilir. Doğru hasta seçimi, ameliyattan alınacak sonucu doğrudan etkiler. Ameliyattan sonra beslenme aşamalı biçimde normale döndürülür. Her reflü hastası için cerrahi tedavi gerekli değildir.
Kapalı (laparoskopik) dalak ameliyatında dalağın tamamı veya bir bölümü çıkarılabilir. Ameliyat kararı kan hastalıkları, kistler, tümörler veya yaralanmalar nedeniyle verilebilir. Kamera sistemi dalağın çevresindeki damarların ayrıntılı görülmesini sağlar. Dalağın damarları özel cerrahi cihazlarla güvenli biçimde kapatılır. Çıkarılan dalak, koruyucu bir torba içinde karın dışına alınır. Büyük dalaklarda kapalı (laparoskopik) ameliyatın teknik güçlüğü artabilir. Dalağın tamamen çıkarılması bağışıklık sistemini etkileyebilir. Bu nedenle gerekli aşıların ameliyat öncesinde yapılması planlanabilir. Bazı hastalarda dalağın yalnızca hastalıklı bölümünü çıkarmak mümkün olabilir. Uygulanacak yöntem hastalığın türüne ve dalağın büyüklüğüne göre belirlenir.
Böbreküstü bezleri, böbreklerin üzerinde bulunan ve hormon üreten küçük organlardır. Hormon salgılayan veya büyüme gösteren kitlelerde ameliyat gerekebilir. Kapalı (laparoskopik) ameliyat karından veya bel bölgesinden gerçekleştirilebilir. Kamera yardımıyla böbreküstü bezi ve çevresindeki damarlar dikkatlice ayrılır. Hormon üreten kitlelerde ameliyat öncesinde özel ilaç hazırlığı gerekebilir. Bu hazırlık ameliyat sırasındaki ciddi tansiyon değişikliklerini azaltmayı amaçlar. Kitlenin büyüklüğü ve görüntüleme özellikleri ameliyat yöntemini etkiler. Kanser şüphesi bulunan büyük kitlelerde açık ameliyat tercih edilebilir. Ameliyat sonrasında hastanın hormon düzeyleri yakından takip edilir. Tedavi süreci cerrahi ve endokrinoloji bölümlerinin ortak değerlendirmesiyle yürütülür.
Mide ve ince bağırsaktaki bazı iyi veya kötü huylu hastalıklar kapalı yöntemle tedavi edilebilir. Kapalı (laparoskopik) ameliyatta kamera sistemi karın içinin ayrıntılı incelenmesini sağlar. Hastalıklı bölüm güvenli cerrahi sınırlar korunarak çıkarılmaya çalışılır. Bağırsak uçları dikiş veya stapler cihazlarıyla yeniden birleştirilebilir. Tümör ameliyatlarında çevredeki lenf bezlerinin çıkarılması gerekebilir. Bağırsak tıkanıklıklarında bazı yapışıklıklar kapalı yöntemle ayrılabilir. İleri yapışıklık bulunan hastalarda açık ameliyata geçilmesi gerekebilir. Ameliyat sonrası beslenme bağırsak hareketlerine göre aşamalı olarak başlatılır. Hastanede kalış süresi yapılan işlemin kapsamına göre değişir. Ameliyat yöntemi hastalığın yerine, yaygınlığına ve hastanın durumuna göre seçilir.
Kapalı (laparoskopik) ameliyatın uygunluğu; hastalığın özellikleri, önceki ameliyatlar ve hastanın genel durumu değerlendirilerek belirlenmelidir.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, teşhis ve tedavi yerine geçmez.
Prof. Dr. Serdar Kaçar tarafından tıbbi olarak incelenmiş ve onaylanmıştır.
Prof. Dr. Serdar Kaçar ile hemen görüşün.