


Zayıflama iğneleri, obezite tedavisinde önemli seçeneklerden biri hâline geldi. Günümüzde semaglutid (Ozempic®, Wegovy®), tirzepatid (Mounjaro®) ve liraglutid (Saxenda®) en çok bilinen ilaçlardır.
CagriSema, retatrutid, survodutid ve zenagamtid gibi yeni tedaviler ise henüz Türkiye’de piyasa adı bulunmayan ilaç adaylarıdır.
Zayıflama İğneleri ve Kilo Yönetimi sürecinde amaç yalnızca iştahı azaltmak değildir. Verilen kilonun korunması, kas kaybının önlenmesi ve sağlıklı alışkanlıkların geliştirilmesi de önemlidir. En doğru ilaç, kişinin sağlık durumuna ve tedavi hedeflerine göre belirlenmelidir.
Bu ilaçların önemli bir bölümü, bağırsaklardan salgılanan doğal hormonların etkilerini taklit eder. Beyindeki iştah merkezlerini etkileyerek açlık hissini azaltabilir. Midenin boşalma hızını yavaşlatabilir ve daha uzun süre tokluk sağlayabilir.
Bazı ilaçlar yalnızca GLP-1 reseptörünü etkiler. Yeni nesil seçenekler GLP-1 yanında GIP, glukagon veya amilin yolları üzerinden de çalışabilir. Birden fazla mekanizmanın birlikte kullanılması, bazı kişilerde daha belirgin kilo kaybı sağlayabilir.
İlaç tedavisi tek başına yeterli değildir. Beslenme düzeni, hareket, uyku ve davranış değişiklikleri tedavinin ayrılmaz parçalarıdır. Kas kaybını azaltmak için yeterli protein alımı ve uygun egzersiz özellikle önemlidir.
Semaglutid, Türkiye’de Ozempic® ve Wegovy® piyasa isimleriyle bilinen, haftada bir uygulanan GLP-1 reseptör agonistidir. İştahı azaltır, tokluk süresini uzatır ve kişinin daha küçük porsiyonlarla doyabilmesine yardımcı olur.
Ozempic® ve Wegovy® aynı etken maddeyi içerse de kullanım alanları aynı değildir. Ozempic® esas olarak tip 2 diyabet tedavisi için geliştirilmiştir. Wegovy® ise fazla kilo ve obezitede vücut ağırlığı yönetimi amacıyla kullanılan semaglutid ürünüdür.
Bu nedenle aynı etken maddeyi içeren bütün ürünler, kullanım amacı ve doz açısından eşit kabul edilmemelidir. İlacın hangi amaçla reçete edildiği, hedef dozu ve hastanın nasıl takip edildiği önemlidir.
STEP 1 çalışmasında Wegovy® içindeki etken madde olan semaglutidi kullanan kişilerde 68 hafta sonunda ortalama yüzde 15’e yaklaşan kilo kaybı bildirilmiştir. Bu oran çalışma grubunun ortalamasıdır. Her hastanın aynı sonucu elde etmesi beklenmemelidir.
Semaglutid (Ozempic® ve Wegovy®) tedavisine genellikle düşük dozla başlanır. Bulantı, erken doyma, kabızlık, ishal ve karın rahatsızlığını azaltmak için doz kademeli yükseltilir. Doz artışı, kişinin tedaviyi tolere etmesine göre planlanmalıdır.
Tirzepatid, Türkiye’de Mounjaro® piyasa adıyla bulunan, haftada bir uygulanan bir ilaçtır. Hem GIP hem de GLP-1 reseptörleri üzerinden etki gösterir. Bu çift etkili yapı, iştah ve kan şekeri kontrolünü birlikte destekleyebilir.
Mounjaro® iştahın azalmasına, daha erken doymaya ve daha küçük porsiyonlarla yetinmeye yardımcı olabilir.
SURMOUNT-1 çalışmasında tirzepatid (Mounjaro®) ile kullanılan doza göre 72 haftada ortalama yüzde 15 ile yüzde 21 arasında kilo kaybı bildirilmiştir. Çalışmaya tip 2 diyabeti bulunmayan obezi yetişkinler katılmıştır.
Semaglutid ile tirzepatidi doğrudan karşılaştıran SURMOUNT-5 çalışmasında ortalama kilo kaybı tirzepatid grubunda daha yüksek bulunmuştur. Tirzepatid grubunda ortalama kayıp yüzde 20,2, semaglutid grubunda ise yüzde 13,7 olarak bildirilmiştir.
Bu sonuç, Mounjaro®’nun herkes için daha doğru seçenek olduğu anlamına gelmez. Hastanın diyabet durumu, kullandığı ilaçlar, önceki tedavileri ve yan etki riski birlikte değerlendirilmelidir. Tedavinin maliyeti ve uzun süre sürdürülebilmesi de kararı etkiler.
Tirzepatid (Mounjaro®) kullanırken bulantı, hazımsızlık, kabızlık, ishal ve iştahın aşırı azalması görülebilir. Hızlı kilo veren kişiler kas kaybı, beslenme yetersizliği ve safra kesesi sorunları açısından takip edilmelidir.
Liraglutid, Türkiye’de kilo yönetimi amacıyla Saxenda® piyasa ismiyle kullanılan bir GLP-1 reseptör agonistidir.
Liraglutid (Saxenda®), diğer zayıflama iğnelerinden farklı olarak her gün uygulanır. Uzun süredir kullanıldığı için doz düzenlemesi ve hasta takibi konusunda geniş bir klinik deneyim bulunmaktadır.
Saxenda® ile sağlanan ortalama kilo kaybı, yeni nesil haftalık ilaçlara göre genellikle daha sınırlıdır. Günlük enjeksiyon gerektirmesi bazı kişiler için kullanım güçlüğü yaratabilir.
Buna rağmen liraglutid (Saxenda®) tedavideki yerini tamamen kaybetmemiştir. Haftalık ilaçları kullanamayan veya farklı bir seçeneğe ihtiyaç duyan hastalarda değerlendirilebilir.
Ozempic® ve Wegovy® semaglutid içerir.
Mounjaro® tirzepatid,
Saxenda® ise liraglutid içerir.
Bu ilaçların uygulama sıklıkları, etki mekanizmaları, hedef dozları ve ruhsatlandırılmış kullanım alanları birbirinden farklıdır.
Ozempic® ve Wegovy® haftada bir uygulanır. Mounjaro® da haftalık kullanılan bir tedavidir. Saxenda® ise her gün uygulanır.
Araştırmalar, ortalama kilo kaybının tirzepatid (Mounjaro®) ile daha yüksek olabileceğini göstermektedir. Fakat tedavi seçimini yalnızca kilo kaybı yüzdesine göre yapmak doğru değildir.
Bazı kişiler semaglutidi (Ozempic® veya Wegovy®) daha rahat tolere edebilir. Bazı kişilerde tirzepatid (Mounjaro®) daha güçlü iştah kontrolü sağlayabilir. Liraglutid (Saxenda®) ise belirli hastalarda alternatif olabilir.
En etkili ilaç, hastanın güvenli biçimde sürdürebildiği ilaçtır. Kısa sürede yüksek kilo kaybı sağlayıp erken bırakılan tedavi, uzun vadede beklenen yararı oluşturmayabilir.
CagriSema, semaglutid ile uzun etkili amilin benzeri cagrilintidi birleştiren haftalık bir enjeksiyon tedavisidir. GLP-1 etkisine farklı bir tokluk mekanizması eklemeyi amaçlar.
Prof. Dr. Serdar Kaçar ile hemen görüşün.
REDEFINE 1 çalışmasında tedaviye uyan katılımcılarda 68 haftada ortalama yüzde 22,7 kilo kaybı bildirilmiştir. CagriSema için Amerika Birleşik Devletleri’nde Aralık 2025’te ruhsat başvurusu yapılmıştır.
CagriSema henüz Türkiye’de veya uluslararası kullanımda onaylanmamıştır. Ruhsat başvurusunun yapılması, ilacın bütün ülkelerde onaylandığı veya satışa sunulduğu anlamına gelmez.
Retatrutid; GIP, GLP-1 ve glukagon reseptörlerini aynı anda etkileyen, haftada bir uygulanan araştırma aşamasındaki bir ilaçtır. Bu özelliği nedeniyle “üçlü agonist” olarak adlandırılır.
Faz 2 çalışmasında yüksek doz grubunda 48 haftada ortalama yüzde 24,2’ye ulaşan kilo kaybı bildirilmiştir. Bu sonuç dikkat çekici olsa da retatrutid henüz rutin tedavide kullanılan onaylı bir ilaç değildir.
Retatrutidin Türkiye’de veya dünyada henüz onaylanmamıştır. Faz 3 araştırmaları etkinlik, yan etkiler ve uzun dönem sonuçlar hakkında daha güvenilir bilgiler sağlayacaktır.
İnternette retatrutid adıyla satılan kaynağı belirsiz ürünlerden uzak durulmalıdır. Araştırma aşamasındaki maddeler, ruhsatlı ilaçlarla aynı güvenlik koşullarına sahip olmayabilir.
Survodutid, GLP-1 ve glukagon reseptörlerini birlikte etkileyen haftalık bir enjeksiyon adayıdır. Kilo kaybının yanında metabolik karaciğer hastalıkları üzerindeki olası etkileri de araştırılmaktadır.
Çalışmalarda obezitesi bulunan yetişkinlerde belirgin kilo kaybı bildirilmiştir. Ancak araştırma sonuçlarının yayımlanması, ilacın otomatik olarak ruhsat aldığı anlamına gelmez.
Survodutid Türkiye’de henüz onaylanmamıştır. Yetkili kurumların değerlendirmesi tamamlanmadan rutin kilo yönetimi tedavisinde kullanılamaz.
Daha önce amycretin adıyla bilinen zenagamtid, GLP-1 ve amilin reseptörlerini tek molekülde etkileyen yeni bir tedavi adayıdır. Hem enjeksiyon hem ağızdan kullanılan formları araştırılmaktadır. Faz 3 geliştirme programı 2026 yılında başlamıştır.
Zenagamtid/amycretin Türkiye’de veya uluslararası pazarda henüz onaylanmamıştır. Cagrilintid de tek başına kilo yönetimi amacıyla araştırılmaktadır.
Mazdutid gibi GLP-1 ve glukagon etkili başka ilaçlar da bazı ülkelerde geliştirme veya ruhsat süreçlerine ilerlemiştir. Ancak her araştırma ürünü piyasaya çıkmaz. Başarılı sonuçların ardından uzun süreli güvenlilik ve ruhsat değerlendirmeleri gerekir.
Bu nedenle “yakında çıkacak en güçlü iğne” şeklindeki kesin ifadeler doğru değildir. Günlük tedavi kararları, güncel bilimsel bilgiler ve onaylanmış ilaçlar üzerinden verilmelidir.
Tedavi öncesinde kilo öyküsü, vücut kitle indeksi ve bel çevresi değerlendirilir. Diyabet, hipertansiyon, kolesterol yüksekliği, uyku apnesi ve karaciğer yağlanması araştırılır.
Geçirilmiş pankreatit, safra kesesi taşı, ciddi mide boşalma bozukluğu ve kullanılan diğer ilaçlar sorgulanmalıdır. Gebelik ve emzirme döneminde bu tedaviler kullanılmaz. Medüller tiroid kanseri veya MEN Tip 2 öyküsü ayrıca değerlendirilmelidir.
Hızlı kilo kaybı bazı kişilerde safra kesesi taşı oluşma riskini artırabilir. Şiddetli karın ağrısı, bulantı veya sarılık geliştiğinde safra kesesi ve safra yolları değerlendirilmelidir. Ameliyat gereken hastalar kapalı safra kesesi ameliyatı sayfasından ayrıntılı bilgi alabilir.
Tiroid hormon bozuklukları kilo vermeyi zorlaştırabilir. Ancak her tiroid nodülü bu ilaçların kullanılamayacağı anlamına gelmez. Medüller tiroid kanseri ile diğer tiroid hastalıkları birbirinden ayrılmalıdır. Tiroid nodülü, guatr veya hormon bozukluğu bulunan kişiler Tiroid cerrahisi sayfasını inceleyebilir.
Tedavide hedef yalnızca tartıdaki rakamı düşürmek değildir. Kas dokusunun korunması, yan etkilerin yönetilmesi ve verilen kilonun sürdürülebilmesi de izlenmelidir.
Ozempic®, Wegovy®, Mounjaro® veya Saxenda® bırakıldığında iştah yeniden artabilir. Kaybedilen kiloların bir bölümü geri alınabilir. Bu durum tedavinin başarısız olduğu anlamına gelmez.
Obezite, uzun süreli takip gerektiren kronik bir hastalıktır. Tedavi sonlandırılırken beslenme, egzersiz ve davranış planı güçlendirilmelidir. Bazı kişilerde farklı ilaç, koruma dozu veya uzun süreli tedavi düşünülebilir.
Sonuç
Günümüzde en çok tercih edilen seçenekler semaglutid (Ozempic® ve Wegovy®), tirzepatid (Mounjaro®) ve liraglutiddir (Saxenda®). CagriSema, retatrutid, survodutid ve zenagamtid/amycretin ise henüz piyasada bulunmayan yeni ilaç adaylarıdır.
En yeni veya en güçlü görünen ilaç, herkes için en doğru ilaç değildir.
Prof. Dr. Serdar Kaçar tarafından uygulanan kilo yönetimi tedavileri, kişinin sağlık durumu, kilo hedefi ve tedaviye verdiği yanıt doğrultusunda planlanmaktadır.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, teşhis ve tedavi yerine geçmez. Prof. Dr. Serdar Kaçar tarafından tıbbi olarak incelenmiş ve onaylanmıştır.
Kaynaklar
Prof. Dr. Serdar Kaçar ile hemen görüşün.